Lộ trình N3 – Bài 18: Tốc độ & chiều hướng thay đổi

🎯 Diễn tả sự việc này thay đổi dần theo sự việc khác (〜につれて, 〜にしたがって), xu hướng cứ biến đổi một chiều không dừng (〜一方だ), và ôn cách chọn trạng từ (だんだん, ますます, 急に…) theo tốc độ thay đổi.

Học Bài 18 trong app (miễn phí)Có luyện câu, sắp xếp câu, nghe hội thoại và bài kiểm tra cuối bài; từ mới tự vào lịch ôn.

Ngữ pháp

Vる／N につれて

càng … thì càng …, theo đà … thì … (A biến đổi dần, B cũng biến đổi dần theo)

Đi với V thể từ điển hoặc Danh từ chỉ sự biến đổi: Vる／N につれて. Diễn tả: A thay đổi từ từ, từng bước thì B cũng thay đổi từ từ theo. Hay đi với các động từ biến đổi như 増ふえる, 減へる, 近ちかづく, 進すすむ, 慣なれる, 長ながくなる…; vế sau thường kèm だんだん, 次第しだいに, 少すこしずつ. Tiếng Việt ≈ "càng … càng …", "cùng với việc … thì …".

ミンさんは仕事しごとに慣なれるにつれて、残業ざんぎょうの時間じかんが少すくなくなってきました。Càng quen với công việc, thời gian tăng ca của anh Minh càng ít đi.

試験しけんの日ひが近ちかづくにつれて、ランさんはだんだん緊張きんちょうしてきました。Càng gần ngày thi, Lan càng dần căng thẳng.

物価ぶっかが上あがるにつれて、お弁当べんとうを持もって来くる社員しゃいんが増ふえてきました。Vật giá càng tăng, số nhân viên mang cơm hộp từ nhà đến công ty càng nhiều lên.

Vる／N にしたがって

theo đà … thì … ; (nghĩa 2) làm theo, tuân theo …

Có hai cách dùng. ① Biến đổi song hành: Vる／N にしたがって — A tiến triển thì B cũng thay đổi theo, nghĩa gần giống につれて. ② Làm theo, tuân theo: N にしたがって (指示しじ, ルール, 説明せつめい, 案内あんない…) — hành động đúng theo chỉ dẫn, quy tắc. Chữ Hán là 従したがう.

季節きせつが秋あきから冬ふゆへ移うつるにしたがって、朝あさ、布団ふとんから出でるのがつらくなってきました。Theo đà mùa chuyển từ thu sang đông, việc ra khỏi chăn vào buổi sáng ngày càng khó khăn.

売うり上あげが伸のびるにしたがって、ひかり電機でんきでは働はたらく人ひとの数かずも増ふえています。Doanh số càng tăng thì số người làm việc ở công ty điện cơ Hikari cũng đang tăng theo.

ランさんは山本やまもと先生せんせいの指示しじにしたがって、実験じっけんの準備じゅんびを進すすめました。Lan đã chuẩn bị cho thí nghiệm theo đúng chỉ dẫn của thầy Yamamoto.

Vる一方だ

cứ … mãi, chỉ … thêm (biến đổi một chiều, không dừng lại)

Đi với V thể từ điển diễn tả sự thay đổi: Vる一方いっぽうだ／一方いっぽうです. Nghĩa: sự việc cứ tiếp tục biến đổi theo đúng một hướng, không có dấu hiệu dừng hay đảo chiều. Hay đi với 増ふえる, 減へる, 悪わるくなる, 広ひろがる, 高たかくなる, 落おちる… Đứng ở cuối câu. Dạng 一方いっぽうで、… là mẫu khác (nghĩa "mặt khác", xem trang Phân biệt).

仕事しごとが忙いそがしくて、ミンさんの睡眠すいみん時間じかんは減へる一方いっぽうです。Công việc bận rộn nên thời gian ngủ của anh Minh cứ giảm đi mãi.

運動うんどうをしなくなってから、ランさんの体力たいりょくは落おちる一方いっぽうです。Từ khi không tập thể dục nữa, thể lực của Lan cứ sa sút mãi.

古ふるい機械きかいは故障こしょうが増ふえる一方いっぽうなので、課長かちょうは新あたらしい機械きかいの購入こうにゅうを考かんがえ始はじめました。Máy cũ cứ hỏng hóc nhiều lên mãi nên trưởng phòng bắt đầu nghĩ đến việc mua máy mới.

【Ôn tập】Aい→く／Aな・N→になる＋ trạng từ biến đổi

trở nên …; chọn trạng từ theo tốc độ & mức độ thay đổi

Cách nối: Aい bỏ い + く + なる (高たかい→高たかくなる; いい→よくなる); Aな／N + に + なる. Động từ biến đổi: 増ふえる, 減へる, 上あがる, 下さがる, 広ひろがる, 変かわる… Chọn trạng từ theo tốc độ: - Từ từ, từng chút: 少すこしずつ／徐々じょじょに／ゆっくり／だんだん - Nhanh, mạnh, liên tục: どんどん／ぐんぐん - Xu hướng đã có sẵn, càng rõ hơn: ますます (càng ngày càng) - Đột ngột: 急きゅうに／突然とつぜん

新あたらしい駅えきができてから、この町まちはますます便利べんりになってきました。Từ khi có ga mới, khu phố này ngày càng trở nên tiện lợi.

毎日まいにち練習れんしゅうしたおかげで、ミンさんの発音はつおんは少すこしずつよくなっています。Nhờ luyện tập mỗi ngày, cách phát âm của anh Minh đang tốt lên từng chút một.

昼ひるまでは晴はれていたのに、午後ごご、空そらが急きゅうに暗くらくなって、雷かみなりが鳴なりました。Đến trưa trời còn nắng vậy mà buổi chiều bầu trời bỗng tối sầm lại rồi sấm nổ.

山本やまもと先生せんせいにほめられてから、ランさんの成績せいせきはぐんぐん伸のびました。Từ khi được thầy Yamamoto khen, thành tích của Lan tăng vùn vụt.

Từ vựng (20 từ)

傾向けいこう	xu hướng, chiều hướngDanh từ. 増加の傾向があります: có xu hướng tăng; 〜する傾向がある.
速度そくど	tốc độ, vận tốcDanh từ. 速度が上がります／落ちます.
加速かそく	sự tăng tốc, đẩy nhanh加速する (nhóm 3). 変化が加速します.
低下ていか	sự giảm sút, hạ thấp (mức độ, chất lượng)低下する (nhóm 3). 集中力が低下します.
拡大かくだい	sự mở rộng, phóng to拡大する (nhóm 3). 写真を拡大します.
衰えますおとろえます	suy yếu, giảm sút (sức khỏe, sức mạnh)Nhóm 2 · 衰える. 力が衰えます.
昇進しょうしん	sự thăng chức昇進する (nhóm 3). 先輩が課長に昇進します.
急激きゅうげき	đột ngột, mạnh và nhanhTính từ な: 急激な変化: sự thay đổi đột ngột.
目立ちますめだちます	nổi bật, dễ thấyNhóm 1 · 目立つ. 違いが目立ちます.
着実ちゃくじつ	chắc chắn, đều đặn từng bướcTính từ な / phó từ: 着実に進みます: tiến từng bước chắc chắn.
体力たいりょく	thể lực, sức lựcDanh từ. 体力がつきます／落ちます.
視力しりょく	thị lựcDanh từ. 視力が下がります.
物価ぶっか	vật giá, giá cả hàng hóaDanh từ. 物価が高い国: nước có vật giá cao.
平均へいきん	trung bìnhDanh từ; 平均する (nhóm 3). 平均点: điểm trung bình.
収入しゅうにゅう	thu nhậpDanh từ. 収入が増えます.
貯金ちょきん	tiền tiết kiệm; việc tiết kiệm貯金する (nhóm 3). 毎月貯金します.
上達じょうたつ	sự tiến bộ, giỏi lên (kỹ năng)上達する (nhóm 3). 料理が上達します.
若者わかもの	giới trẻ, người trẻDanh từ. 若者の意見.
都会とかい	thành thị, thành phố lớnDanh từ. 都会で暮らします.
食欲しょくよく	sự thèm ăn, khẩu vịDanh từ. 食欲があります／ありません.

Hội thoại: Sức khỏe cứ yếu đi vì công việc bận

🎬 Giờ nghỉ trưa ở công ty Hikari Denki, chị Tanaka nhận thấy sắc mặt anh Minh không tốt nên hỏi thăm.

田中さん ミンさん、最近さいきん顔色かおいろがよくないですね。どうかしましたか。
Anh Minh, dạo này sắc mặt anh không được tốt nhỉ. Có chuyện gì à?

ミン実じつは、仕事しごとが忙いそがしくなるにつれて、寝ねる時間じかんがだんだん短みじかくなってしまって…。
Thật ra, công việc càng bận thì thời gian ngủ của tôi càng ngắn dần…

田中さん それは心配しんぱいですね。体からだの調子ちょうしはどうですか。
Thế thì đáng lo nhỉ. Sức khỏe anh thế nào?

ミン体力たいりょくも落おちる一方いっぽうです。階段かいだんを上のぼるだけで息いきが切きれるようになりました。
Thể lực cũng cứ sa sút mãi. Chỉ leo cầu thang thôi cũng thở hổn hển.

田中さん 睡眠すいみんが足たりないと、食欲しょくよくも落おちてきますよ。私わたしも去年きょねんはそうでした。
Ngủ không đủ thì cả cảm giác thèm ăn cũng giảm đấy. Năm ngoái tôi cũng như vậy.

ミン田中たなかさんはどうやってよくなったんですか。
Chị Tanaka đã làm thế nào để khá lên vậy?

田中さん 毎朝まいあさ 10分ぷんだけ歩あるくことから始はじめたんです。慣なれるにつれて、少すこしずつ時間じかんをのばしていきました。
Tôi bắt đầu từ chỉ đi bộ 10 phút mỗi sáng. Càng quen thì tôi càng kéo dài thời gian dần dần.

ミン 10分ぷんなら、私わたしでもできそうです。続つづけた結果けっかはどうでしたか。
Nếu 10 phút thì tôi cũng làm được. Kết quả sau khi duy trì thế nào ạ?

田中さん 1か月げつほどたつと、体からだが軽かるくなって、ぐっすり眠ねむれるようになりました。今いまでは休やすみの日ひに公園こうえんを走はしるほどですよ。
Khoảng một tháng thì cơ thể nhẹ nhõm hẳn, ngủ ngon giấc. Giờ ngày nghỉ tôi còn chạy trong công viên nữa đấy.

ミン急きゅうに運動うんどうを始はじめると、体からだに悪わるくないですか。
Đột nhiên bắt đầu vận động thì có hại cho cơ thể không ạ?

田中さん 急きゅうに頑張がんばると危あぶないので、体からだの様子ようすを見みながら、少すこしずつ増ふやしてください。
Đột nhiên cố gắng quá thì nguy hiểm, nên hãy vừa quan sát tình trạng cơ thể vừa tăng dần từng chút.

ミン分わかりました。田中たなかさんのアドバイスにしたがって、明日あしたの朝あさから早速さっそく歩あるいてみます。ますます忙いそがしくなっても、続つづけられるように頑張がんばります。
Tôi hiểu rồi. Làm theo lời khuyên của chị Tanaka, từ sáng mai tôi sẽ thử đi bộ ngay. Dù công việc càng bận hơn tôi cũng sẽ cố gắng duy trì.

田中さん その調子ちょうしです。無理むりをしないことが一番いちばんですよ。
Cứ thế nhé. Quan trọng nhất là đừng quá sức.

Đọc hiểu: Nhật ký nửa năm ôn thi của Lan

私わたしは半年はんとし前まえから、日本語にほんご能力のうりょく試験しけんに向むけて、毎日まいにち勉強べんきょうを続つづけています。Từ nửa năm trước, tôi luôn học mỗi ngày để hướng tới kỳ thi năng lực tiếng Nhật.

始はじめたころは、1日にちに覚おぼえられる言葉ことばは 10個こぐらいでした。Hồi mới bắt đầu, mỗi ngày tôi chỉ nhớ được khoảng 10 từ.

しかし、勉強べんきょうを続つづけるにつれて、覚おぼえるスピードが少すこしずつ速はやくなってきました。Nhưng càng tiếp tục học, tốc độ ghi nhớ của tôi càng nhanh lên từng chút một.

今いまでは 1日にちに 30個こ近ちかく覚おぼえられるようになり、文ぶんを読よむ速度そくどもぐんぐん上あがりました。Bây giờ mỗi ngày tôi nhớ được gần 30 từ, tốc độ đọc câu cũng tăng vùn vụt.

試験しけんの日ひが近ちかづくにしたがって、山本やまもと先生せんせいは練習れんしゅう問題もんだいの量りょうを増ふやしてくださいました。Càng gần ngày thi, thầy Yamamoto càng tăng thêm lượng bài luyện tập cho tôi.

ところが、机つくえに向むかう時間じかんが増ふえたせいで、体力たいりょくは落おちる一方いっぽうです。Thế nhưng vì thời gian ngồi bàn tăng lên, thể lực của tôi cứ sa sút mãi.

先週せんしゅうは目めが疲つかれて、視力しりょくまで下さがった気きがしました。Tuần trước mắt tôi mệt mỏi, tôi còn có cảm giác cả thị lực cũng giảm.

ミンさんに相談そうだんしたら、「朝あさの散歩さんぽから始はじめるといいよ」と勧すすめられました。Khi bàn với Minh, tôi được anh khuyên nên bắt đầu từ việc đi dạo buổi sáng.

歩あるき始はじめて 2週間しゅうかん、朝あさの散歩さんぽが習慣しゅうかんになって、頭あたまもすっきりするようになりました。Sau hai tuần đi bộ, đi dạo buổi sáng đã thành thói quen và đầu óc tôi cũng tỉnh táo hơn.

これからは勉強べんきょうと運動うんどうのバランスを取とりながら、試験しけんまで着実ちゃくじつに進すすんでいきたいと思おもいます。Từ nay tôi muốn cân bằng giữa học và vận động, và tiến từng bước chắc chắn cho tới kỳ thi.